LUẬN CỨ BÀO CHỮA
Luật sư LÊ HỒNG PHONG
VPLS HÃNG LUẬT LÊ PHONG
Kính thưa: – Hội đồng xét xử – Các vị Đại diện viện kiểm sát nhân dân tỉnh Bình Phước; các luật sư đồng nghiệp
Tôi là luật sư: Lê Hồng Phong – Văn phòng LS Hãng Luật Lê Phong – Đoàn Luật sư tỉnh Bình Phước.
Được sự chấp thuận của HĐXX và các cơ quan tố tụng, hôm nay tôi có mặt tại phiên tòa với tư cách người bào chữa cho bị cáo ĐỖ TRỌNG HUY
Bị cáo ĐỖ TRỌNG HUY bị VKSND tỉnh Bình Phước truy tố về tội “Cưỡng đoạt tài sản” theo điểm a, khoản 4 Điều 170 và tội “ Xâm phạm chỗ ở của người khác” theo điểm c, khoản 1, Điều 158- BLHS năm 2015 sửa đổi, bổ sung năm 2017.
Kính thưa Hội đồng xét xử: Qua nghiên cứu hồ sơ tài liệu vụ án; cáo trạng, xét hỏi - luận tội của vị đại diện VKS và diễn biến tại phiên tòa hôm nay, với tư cách là luật sư bào chữa cho bị cáo ĐỖ TRỌNG HUY, tôi xin nêu lên quan điểm bào chữa của mình, cụ thể:
1. Về tội danh “ Xâm phạm chỗ ở của người khác” theo điểm c, khoản 1, Điều 158- BLHS năm 2015 sửa đổi, bổ sung năm 2017 mà VKSND BP đã truy tố bị cáo Huy, tôi có ý kiến như sau:
Hồ sơ vụ án thể hiện: Từ ngày 06/6/2021 trở đi, Đinh Văn Anh (tức Hổ) phân công Nguyễn Ngọc Phương Duy, Nguyễn Minh Vẹn, Trị Sang Lộc và Đoàn Đào Nhân thay nhau trông coi xưởng của Lâm, không cho người nào lấy tài sản đi khi chưa được sự đồng ý của Anh và không cho cho Lâm ở lại xưởng.
Từ ngày 07/ 6/ 2021, khi công nhân của Lâm đến xưởng làm việc thì bị nhóm của bị cáo Anh chặn không cho vào và từ đó trở đi xưởng của Lâm cũng ngừng hoạt động.
Thời điểm hoàn thành của tội phạm “ Xâm phạm chỗ ở của người khác” theo Điều 158-BLHS, là kể từ khi quyền bất khả xâm phạm về chỗ ở của công dân bị ảnh hưởng.
Trong vụ án này, nhóm bị cáo phạm tội “ Xâm phạm chỗ ở của người khác”, đã hoàn thành việc phạm tội tại thời điểm ngày 07/ 6/ 2021, lúc chưa có bị cáo Huy tham gia.
Hồ sơ vụ án cũng đã thể hiện:
Bị cáo Đỗ Trọng Huy có mặt tại xưởng của Lâm (với sự phân công của Anh: phải ngủ lại xưởng để trông coi tài sản chờ hôm sau bàn giao cho Bích), lúc khoảng 15 giờ ngày 03/ 7/ 2021.
Bị cáo ở tại xưởng của Lâm đêm 03/ 7/ 2021 và đến khoảng 15 giờ ngày 04/ 7/ 2021, thì Huy bị cơ quan điều tra TP Đồng Xoài bắt người phạm tội quả tang.
Từ ngày ngày 07/ 6/ 2021 cho đến ngày 04/ 7/ 2021, khi nhóm bị cáo bị bắt giữ quả tang, Lâm không ở tại xưởng và vì vậy việc Huy tham gia từ 15giờ ngày 03/4 đến 15 giờ ngày 04/ 7/ 2021 là không xâm phạm đến chỗ ở của Lâm.
Tại Khoản 2, điều 8, BLHS 2015, sửa đổi 2017: “ Những hành vi tuy có dấu hiệu của tội phạm nhưng tính chất nguy hiểm cho xã hội không đáng kể thì không phải là tội phạm và được xử lý bằng các biện pháp khác”.
Mặt khác, văn bản hướng dẫn nghiệp vụ số: 233/TANDTC-PC, ngày 01/10/2019 của TANDTC, trong đó có hướng dẫn:“Trường hợp người thực hiện 01 hành vi nhưng thỏa mãn dấu hiệu cấu thành của nhiều tội phạm thì bị truy cứu trách nhiệm hình sự về tội nặng hơn.”
( Văn bản hướng dẫn nghiệp vụ số: 233/TANDTC-PC, ngày 01/10/2019 của TANDTC, trong đó có hướng dẫn:“Trường hợp người thực hiện 01 hành vi nhưng thỏa mãn dấu hiệu cấu thành của nhiều tội phạm thì bị truy cứu trách nhiệm hình sự về tội nặng hơn. Trường hợp người thực hiện nhiều hành vi (chuỗi hành vi) một cách liên tục, kế tiếp nhau về mặt thời gian, trong đó, hành vi trước là tiền đề, điều kiện để thực hiện hành vi sau thì bị truy cứu trách nhiệm hình sự về nhiều tội tương ứng với từng hành vi, nếu mỗi hành vi đều có đủ các yếu tố cấu thành tội phạm.”
Như vây, qua hướng dẫn trên cho chúng ta thấy chỉ đối với người thực hiện một hành vi mà hành vi này thỏa mãn dấu hiệu cấu thành của nhiều tội thì mới bị truy cứu trách nhiệm hình sự về tội nặng hơn. Còn, đối với người thực hiện nhiều hành vi mà mỗi hành vi đều có cấu thành tội phạm độc lập sẽ phải chịu trách nhiệm hình sự đối với các tội tương ứng với hành vi đó.)
Trong trường hợp này, bị cáo Đỗ Trọng Huy bị truy tố về tội nặng hơn- là tội “Cưỡng đoạt tài sản” theo điểm a, khoản 4- Điều 170, BLHS 2015, sửa đổi bổ sung 2017, là có căn cứ và thuyết phục.
Từ những phân tích trên, tôi đề nghị HĐXX tuyên bị cáo ĐỖ TRỌNG HUY không phạm tội “ Xâm phạm chỗ ở của người khác” theo điểm c, khoản 1, Điều 158- BLHS năm 2015 sửa đổi, bổ sung năm 2017 mà VKSND BP đã truy tố.
2. Về tội “Cưỡng đoạt tài sản” theo điểm a, khoản 4- Điều 170, BLHS 2015, sửa đổi bổ sung 2017, tôi không có ý kiến về tội danh mà Huy bị VKS truy tố. Tôi xin có ý kiến đề nghị HĐXX xem xét về vai trò, mức độ phạm tội và phân hóa trách nhiệm hình sự đối với bị cáo ĐT Huy trong vụ án cưỡng đọat tài sản đang xét xử hôm nay.
-Diễn biến của việc phạm tội trong vụ án này kéo dài trong khoảng thời gian 29 ngày, từ 05/6/ 2021 đến ngày 04/ 7/ 2021, thì cả nhóm tội phạm bị Công an bắt giữ.
-Chuỗi hành vi mà nhóm tội phạm thực hiện tội cưỡng đoạt tài sản thể hiện:
Việc chặn xe container chở giấy (05/ 6), bán và chuyển tiền cho ĐINH VĂN ANH (Số tiền 211.416.667 đ) ngày 06/ 6, yêu cầu Lâm viết giấy nợ số tiền 679.300.000 đ, thời hạn để yêu cầu Lâm trả số tiền là ngày 10/6/ 2021.
Trong suốt quá trình nhóm bị cáo thực hiện hành vi phạm tội, đã hoàn thành tội phạm cưỡng đoạt tài sản, khi bị cáo ĐT Huy chưa tham gia.
-Bị cáo ĐT Huy có mặt trong 24 giờ cuối cùng trước khi vụ án bị bắt quả tang, tức từ 15g ngày 03/ 7 đến 15 g ngày 04/ 7/ 2023 với nhiệm vụ canh giữ tài sản để ngày hôm sau (04/7) mà nhóm tội phạm cưỡng đoạt sẽ chuyển đi.
Hồ sơ vụ án và tại diễn biến phiên tòa hôm nay cũng đã thể hiện, bị cáo ĐT Huy là người dùng điện thoại quay camera, cáo trạng truy tố của VKS cũng đã xác định là bị cáo Huy với vai trò đồng phạm giúp sức về tinh thần trong vụ án.
3. Đề nghị HĐXX lưu ý xem xét về động cơ, mục đích phạm tội và các tình tiết giảm nhẹ đối với bị cáo ĐỖ TRỌNG HUY:
-Tại thời điểm phạm tội, bị cáo Đỗ Trọng Huy là một thanh niên mới hơn 18 tuổi, sinh trưởng trong gia đình có hoàn cảnh đặc biệt về điều kiện kinh tế. Cha bị cáo Huy bị ốm nặng nằm một chỗ, mẹ bị cáo Huy lượm ve chai kiếm sống qua ngày, anh trai bị cáo Huy cũng không có việc làm.
-Thời điểm xảy ra vụ án 04/7/ 2021, cũng là thời điểm dịch bệnh COVID hoành hành. Với ước muốn đơn giản là được đi làm, có công ăn việc làm, có thu nhập để phụ giúp trang trải cho cuộc sống gia đình trong mùa dịch. Qua tìm kiếm việc làm trên mạng, bị cáo Huy đã đầu quân vào Công ty Bảo vệ Trần Hùng mặc dù chưa được Công ty Bảo vệ Trần Hùng tiếp nhận chính thức bằng hợp đồng, chưa được hưởng bất kì một lợi ích tinh thần hoặc vật chất gì (BL 890) và tham gia với thời gian chưa đầy 24 giờ đồng hồ nhưng bị cáo Huy đã có hành vi phạm tội như cáo trạng đã nêu.
-Về các tình tiết giảm nhẹ hình phạt:
Trong nhóm 07 bị cáo phạm tội bị Tòa án đưa ra xét xử hôm này, bị cáo ĐỖ TRỌNG HUY là người có tuổi đời nhỏ nhất (tại thời điểm phạm tội Huy mới hơn18 tuổi), lứa tuổi vừa qua bậc học PT nhiều bồng bột, chưa từng trải nghiệm sự đời, đã phải lần mò tìm kiếm công ăn việc làm phụ giúp mẹ lo cuộc sống gia đình. Đó là một hoàn cảnh cần được HĐXX chia sẻ, thông cảm.
+Trong thời gian bị cáo Huy bị tạm giam, gia đình bị cáo Huy đã tự nguyện khắc phục một phần hậu quả: Điểm b (người phạm tội tự nguyện sửa chữa, bồi thường thiệt hại hoặc khắc phục hậu quả)-Điều 51- BLHS 2015, SĐ 2017.
+Bị cáo ĐT Huy : Phạm tội lần đầu và thuộc trường hợp ít nghiêm trọng điểm i -Điều 51- BLHS 2015, SĐ 2017.
( TANDTC đã ban hành công văn số 01/2017/GĐ-TANDTC ngày 07/4/2017 giải đáp “một số vấn đề nghiệp vụ”, đã giải thích tình tiết giảm nhẹ TNHS “Phạm tội lần đầu và thuộc trường hợp ít nghiêm trọng” như sau:
Thứ nhất về “phạm tội lần đầu”:
- Phạm tội lần đầu là từ trước đến nay chưa phạm tội lần nào.
- Nếu trước đó đã phạm tội và bị kết án, nhưng đã được xóa án tích thì không được coi là phạm tội lần đầu;
- Chưa bị kết án, nhưng đã hết thời hiệu truy cứu TNHS nay phạm tội khác thì cũng không xem là phạm tội lần đầu;
- Chưa bị kết án, chưa hết thời hiệu truy cứu trách nhiệm hình sự nay bị truy cứu TNHS trong cùng lần phạm tội sau thì không được coi là phạm tội lần đầu.
Thứ hai “phạm tội thuộc trường hợp ít nghiêm trọng” là phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau:
- Phạm tội gây nguy hại không lớn cho xã hội mà mức cao nhất của khung hình phạt đối với tội phạm ấy là đến 3 năm tù;
- Phạm tội nghiêm trọng, rất nghiêm trọng, hoặc phạm tội đặc biệt nghiêm trọng nhưng người phạm tội có vị trí, vai trò thứ yếu, không đáng kể trong vụ án có đồng phạm.)
+Giai đoạn đầu khi mới bị bắt tạm giam, bị cáo Huy nghe và tin theo những lời xúi giục của các thành viên khác, có những biểu hiện không hợp tác và thiếu thành khẩn. Tuy nhiên, sau khi nghe những lời phân tích của ĐTV, KSV trong suốt quá trình điều tra, truy tố; bị cáo Huy đã tỏ rõ thái độ thành khẩn khai báo và ăn năn hối cải. Điều này được thể hiện rõ qua lời khai của bị cáo tại các BL :869 (07/07/2021); BL 875, 876,877 879 (03/7/ 2021). Đề nghị HĐXX xem xét chấp nhận tình tiết giảm nhẹ tại điểm s (Người phạm tội thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải) -Điều 51- BLHS 2015, SĐ 2017.
Đề nghị HĐXX áp dụng Khoản 2-Điều 54- BLHS 2015, SĐ 2017: “Tòa án có thể quyết định một hình phạt dưới mức thấp nhất của khung hình phạt được áp dụng nhưng không bắt buộc phải trong khung hình phạt liền kề nhẹ hơn của điều luật đối với người phạm tội lần đầu là người giúp sức trong vụ án đồng phạm nhưng có vai trò không đáng kể.”
Từ những điều vừa phân tích như trên, tôi đề nghị HĐXX xem xét, căn cứ vào Khỏan 5- Điều 328-BLTTHS- 2015, tuyên phạt bị cáo ĐỖ TRỌNG HUY- Thời hạn phạt tù bằng thời gian bị cáo đã bị tạm giam (29 tháng tạm giam) và trả tự do cho bị cáo tại phiên tòa sơ thẩm hôm nay.
Cảm ơn HĐXX đã lắng nghe và cân nhắc khi lượng hình.
LS LÊ HỒNG PHONG
